Суоми кыв

Материал из Wikipedia
Finnish language map, detailed areas.png
Суоми кыв
Шуан ним: suomi
Муяс: Суоми Му, Швеция, Эстония, Норвегия, Рочму
Официал статус: Суоми Му, ЕС
Общее число носителей: 6 млн
Рейтинг: 52
Классификация
Категория: Евразияса кывъяс
Из котыр
Чудь-йӧгра ув
Волга-чудь чукӧр
Балтикадор-чудь субчукӧр
Гижӧм: латин (суоми анбур)
Кывъя кодъяс
ГОСТ 7.75–97: фин 740
ISO 639-1: fi
ISO 639-2: fin
ISO 639-3: fin
Видзӧдӧй тшӧтш: Проект:Лингвистика
Сёрнисикасъяс

Суоми кыв (suomen kieli), сідзжӧ финн кыв — тайӧ Суоми Муын каналан кыв.

Суоми анбур[веськӧдны | править вики-текст]

 Шыпас  Ним Шуанног
Aa aa [a]
Bb bee [b]
Cc see
Dd dee [d]
Ee ee [e]
Ff äf, ef [f]
Gg gee [g]
Hh hoo [h]
Ii ii [i]
Jj jii [j]
Kk koo [k]
Ll äl [l]
Mm äm, ämmä [m]
Nn än, ännä [n]
Oo oo [o]
Pp pee [p]
Qq kuu
Rr är [r]
Ss äs [s]
Šš äš [ʃ]
Tt tee [t]
Uu uu [u]
Vv vee [v]
Ww  kaksois-vee  [v]
Xx äks [ks]
Yy yy [y]
Zz tset, tseta [ts]
Žž [ʒ]
Åå ruotsalainen oo [o]
Ää ää [æ]
Öö öö [ø]

Грамматика[веськӧдны | править вики-текст]

Эмакыв[веськӧдны | править вики-текст]

Эмакывлӧн суоми кывйын эм кык лыд: ӧтка лыд (Yksikkö) да уна лыд (Monikko); дас кык вежлӧг:

Вежлӧг Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
Nominatiivi (Nimentö)
Нимтан
maa му maat муяс
Genitiivi (Omanto)
Асалан
maan мулӧн maiden муяслӧн
Partitiivi (Osanto)
Юксян
maata (кымын) муӧс maita (кымын) муясӧс
Illatiivi (Sisätulento)
Пыран
maahan муӧ maihin муясӧ
Inessiivi (Sisäolento)
Ина
maassa муын maissa муясын
Elatiivi (Sisäeronto)
Петан
maasta муысь maistä муясысь
Allatiivi (Ulkotulento)
Сетан/Матыстчан
maalle мулы, му вылӧ maille муяслы, муяс вылӧ
Adessiivi (Ulko-olento)
Ортсы-ина/Керанторъя
maalla му вылын maillä муяс вылын
Ablatiivi (Ulkoeronto)
Ылыстчан
maalta му вылысь mailta муяс вылысь
Translatiivi (Tulento)
Пӧртан
maaksi муӧ (пӧрны) maiksi муясӧ (пӧрны)
Essiivi (Olento)
Эма/Керанторъя
maana муӧн (лоны) maina муясӧн (лоны)
Abessiivi (Vajanto)
Торйӧдан
maatta мутӧг maitta муястӧг

Индан-асалан суффиксъяс[веськӧдны | править вики-текст]

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
-ni -ӧй -mme -ным
-si -ыд -nne -ныд
-nsa, -nsä -ыс -nsa, -nsä -ныс

Talo (керка):

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
taloni керкаӧй talomme керканым
talosi керкаыд talonne керканыд
talonsa керкаыс talonsa керканыс

Морта нимвежтасъяс[веськӧдны | править вики-текст]

Ме minä Ми me
Тэ sinä Ті te
Сійӧ hän (ловъя), se (ловтӧм) Найӧ he (ловъя), nе (ловтӧм)

Кадакывлӧн вежласьӧм[веськӧдны | править вики-текст]

Kertoa (висьтавны):

Ӧнія кад

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
kerron висьтала kerromme висьталам
kerrot висьталан kerrotte висьталанныд
kertoo висьталӧ kertovat висьталӧны

Ӧнія кад, соссяна форма

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
en kerro ог висьтав emme kerro огӧ висьталӧй
et kerro он висьтав ette kerro онӧ висьталӧй
ei kerro оз висьтав eivät kerro оз висьталӧны

Колян кад

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
kerroin висьталі kerroimme висьталім
kerroit висьталін kerroitte висьталінныд
kertoi висьталіс kertoivat висьталісны

Колян кад, соссяна форма

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
en kertonut эг висьтав emme kertoneet эгӧ висьталӧй
et kertonut эн висьтав ette kertoneet энӧ висьталӧй
ei kertonut эз висьтав eivät kertoneet эз висьтавны

Локтан кад

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
tulen kertomaan кута висьтавны tulemme kertomaan кутам висьтавны
tulet kertomaan кутан висьтавны tulette kertomaan кутанныд висьтавны
tulee kertomaan кутӧ висьтавны tulevat kertomaan кутӧны висьтавны

Локтан кад, соссяна форма

Ӧтка лыд Вуджӧдӧм Уна лыд Вуджӧдӧм
en tule kertomaan ог кут висьтавны emme tule kertomaan огӧ кутӧй висьтавны
et tule kertomaan он кут висьтавны ette tule kertomaan онӧ кутӧй висьтавны
ei tule kertomaan оз кут висьтавны eivät tule kertomaan оз кутӧны висьтавны

Лыдакывъяс[веськӧдны | править вики-текст]

0 - nolla
1 - yksi
2 - kaksi
3 - kolme
4 - neljä
5 - viisi
6 - kuusi
7 - seitsemän
8 - kahdeksan
9 - yhdeksän
10 - kymmenen
11 - yksitoista
20 - kaksikymmentä
21 - kaksikymmentäyksi
30 - kolmekymmentä
100 - sata
101 - satayksi
200 - kaksisataa
1000 - tuhat
1001 - tuhatyksi
2000 - kaksituhatta
1000000 - miljoona
1000001 - miljoonayksi
2000000 - kaksimiljoonaa
1000000000 - miljardi

Суомиӧн кывбур[веськӧдны | править вики-текст]

Kun mä kuolen — leposija
Ukrainassa suokaa,
aavan aron keskelle mun
hautakumpuin luokaa.
Jotta Dneprin kohistessa
nauttisin mä rauhaa,
jotta sinne kuulisin, kun
joki vanha pauhaa
Vihollisen verta alkaa
virta viedä milloin,
Ukrainasta — haudastani
minä nousen silloin.
Rukoilemaan Jumalan luo
menen sitten vasta, —
siihen saakka välitä en
minä Jumalasta
Haudatkaa ja sorron kahleet
lyökää voimain takaa
Vihollisen kuumin hurmein
arot pirskottakaa
Ja kun yhteen yhtyy perhe
uusi, suuri, vapaa —
muistolleni sana hellä,
hyvä omistakaa.

Ыстӧгъяс[веськӧдны | править вики-текст]


Finno-Ugric language.gif Финн-йӧгра кывъяс
Йöгра котыр Маддяр (венгер) кыв | Манси (вӧгул) кыв | Ханты (ӧстяк) кыв
Перым котыр Коми кыв (стандартъяс: зыряна коми | перым коми | ёдз коми) | Удмурт кыв
Мари котыр Мари кыв (стандартъяс: олык | курык)
Мордва котыр Мокша кыв | Эрзя кыв
Финн котыр Суоми кыв | Эст кыв | Выру кыв | Сету кыв | Вепс кыв | Водь кыв | Карел кыв | Лив кыв (†) | Ижора кыв
Саами котыр Саами кыв (стандартъяс: анараш  | давви | кильдин | колтта | оарьел | юлев)
Важöн бырöм кывъяс Мера кыв † | Мешшӧра кыв † | Мурома кыв †
Бырöм кывъяс