Хмонг (кыв)

Материал из Wikipedia
Manuscripts in the Yunnan Nationalities Museum - DSC03941.JPG

Хмонг (Hmoob), сідзжӧ мяо — тайӧ лунвыв Китайын (Сычуань, Гуйчжоу, Гуанси да Юньнань провинцияясын), войвыв Вьетнамын, Лаосын да Таиландын мяо-яо (хмонг-мьен) кыв. Анбур — Поллард слога анбур, латин, пахау.

Хмонг анбур[веськӧдны]

Поллард слога анбур

Латин анбур (1951)[веськӧдны]

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] dh qk r [ʐ]
p [ph] t [th] ng [ŋ] sc
mp [mp] tn [tn] hg sx
m [m] n [n] x [x] sl
f [f] l [l] h st
vf [vf] g [k] z [ts] cl
v [v] q c [tsh] ct
d [t] k [kh] s [s]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
a [ɑ] ae eu ie en [en]
o [o] ai [ai] ia [ia] iu [iou] eng [eŋ]
e [ø] ao [ao] iae iou iang [iaŋ]
i [i] ei [ei] iao [iao] an [an] in [in]
u [u] ou [ou] io ang [aŋ] ing [iŋ]

Латин-кирилл анбур (1956)[веськӧдны]

Асыввыв сёрнисикас:

a я b c d e э æ g h ч i j k l m ш n ŋ o ө p ʔ q r s ʃ t u w y z

Шӧр сёрнисикас:

a b c d e э æ f g h i k l m n ŋ o p ʔ q r s t u v x y z ʑ

Рытыввыв сёрнисикас:

a я b c d e f g h ч i j k l m n ŋ o p ʔ q r s ʃ t u v x y z

Асыв-вой сёрнисикас:

a b ƃ c d ƌ e э f g h ч i j k l m ш n ŋ o p ʔ q r s ʃ з t u v w x y z ʑ ж

Латин анбур (1957)[веськӧдны]

Асыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] ml [mh] nz [nts] nr [ɳ] q [q]
pnb [ph] d [t] nc [ntsh] sr [ʂ] x [qh]
np [mp] t [th] s [s] r [ʐ] nq [ɴq]
bl [mph] nd [nt] l [l] j [j] nx [ɴqh]
pl [bɺ] nt [nth] hl [lh] g [k] x [h]
nbl [pɺh] n [n] dr [ʈ] k [kh] f [hw]
npl [mpɺ] hn [nh] tr [ʈh] ng [ŋk] w [w]
m [mpɺh] z [ts] ndr [ɳʈ] nk [ŋkh]
hm [m] c [tsh] ntr [ɳʈh] ŋ [ŋ]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
i [i] ae [ɛ] o [o] en [en]
e [e] ө [ə] u [u] [ɑŋ]
ei [ei] я [a] ɯ [ɯ] [uŋ]
eu [ɤ] a [ɑ] in [in] y [l] либӧ [m]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r

Шӧр сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] t [th] sx [sh] ŋ [ɴ]
p [ph] n [n] l [l] r [ʃ]
m [m] hn [n̥] hl [ɬ] q [q]
f [f] z [ts] lx [ɬh] x [qh]
fx [fh] c [tsh] j [j] h [h]
v [v] s [s] g [k]
d [t] rh [z] k [kh]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
y [ɨ] ae [ɛ] o [o] [ɑŋ]
i [i] eu [ə] u [u] [uŋ]
e [e] a [ɑ] [eŋ]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

Рытыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] nd [nt] tr [ʈh] hnj [n̥]
p [ph] nt [nth] ndr [ɳʈ] sj [ɕ]
bl [bl] n [n] ntr [ɳʈh] j [j]
pl [plh] hn [n̥] zh [tʂ] g [k]
nb [mp] z [ts] ch [tʂh] k [kh]
np [mph] c [tsh] nzh [ɳtʂ] ŋ [ŋ]
m [m] nz [nts] nch [ɳtʂh] ng [ŋk]
hm [m̥] nc [ntsh] sh [ʂ] nk [ŋkh]
nbl [mpl] s [s] r [ʐ] h [h]
npl [mplh] l [l] zj [tɕ] q [q]
f [f] nl [l̥] cj [tɕh] x [qh]
v [v] dl [tl̥] nzj [ntɕ] nq [ɴq]
d [d] tl [tl̥h] ncj [ntɕh] nx [ɴqh]
t [th] dr [ʈ] nj [n] w [w]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
i [i] en [en] [ɑŋ] un [un]
in [in] er [ər] o [o] [uŋ]
e [e] a [a] ou [əu] y [y]
ei [ei] ae [æ] u [u] yn [yn]
eu [eu] au [ɑu] ua [uɑ]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

Латин анбур (1958)[веськӧдны]

Асыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] hm [m̥h] nz [nts] ch [ʈh] nj [ntɕ] gh [q]
p [ph] ml [mɺ] nc [ntsh] nzh [ɲʈ] nq [ntɕh] kh [qh]
nb [mp] d [t] s [s] nch [ɲʈh] y [j] ngh [ɴq]
np [mph] t [th] z [ts] nh [ɲ] g [k] nkh [ɴqh]
bl [bɺ] n [n] c [tsh] sh [ʂ] k [kh] x [x]
pl [pɺh] hn [n̥h] l [l] r [ʐ] ng [ŋ] h [h]
npl [mpɺh] nd [nt] hl [l̥h] j [tɕ] ngg [ŋk] f [hw]
m [m] nt [nth] zh [ʈ] q [tɕh] nk [ŋkh] w [w]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
a [ɑ] ou [ɯ] io [io] in [ien] ui [ui]
o [o] an [ɛn] ie [ie] iang [iɑŋ] ueu [uɤ]
e [e] ang [ɑŋ] iea [ia] iong [ioŋ] uou [uɯ]
ea [a] ong [oŋ] iao [iɔ] u [u] uan [uɛn]
ei [ei] i [i] ieu [iɤ] ua [uɑ] un [uen]
ao [ɔ] iu [iu] iou [iɯ] ue [ue] uang [uɑŋ]
eu [ɤ] ia [iɑ] ian [iɛn] uea [ua]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r

Рытыввыв сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] v [v] s [ntsh] nzh [ɲtʂ] j [j]
p [ph] d [d] l [s] nch [ɲtʂh] g [k]
bl [bl] t [th] hl [l̥] sh [ʂ] k [kh]
pl [plh] nd [nt] dl [t̥l] r [ʐ] ng [ŋ]
nb [mp] nt [nth] tl [tl̥h] j [tɕ] ngg [ŋk]
np [mph] n [n] dr [ʈ] q [tɕh] nk [ŋkh]
m [m] hn [n̥] tr [ʈh] nj [ntɕ] h [h]
hm [m̥] z [l] ndr [ɲʈ] nq [ntɕh] gh [q]
nbl [mpl] c [ts] ntr [ɲʈh] ni [ɲ] kh [qh]
npl [nplh] nz [tsh] zh [tʂ] hni [ɲ̥] ngh [ɴq]
f [f] nc [nts] ch [tʂh] sj [ɕ] nkh [ɴqh]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
e [e] ai [ai] ou [əu] i [i] iu [iu]
eu [ɛw] ao [ɑu] u [u] ia [ia] ieu [ieu]
en [en] ang [ɑŋ] a [uɑ] iua [iuɑ] iong [ioŋ]
ea [a] o [o] ong [uŋ] iai [iai]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, q, r, g, f

Шӧр сёрнисикас:

Инициальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
b [p] w [v] c [tsh] j [tɕ] k [kh]
p [ph] d [t] s [s] q [tɕh] ng [ŋ]
m [m] t [th] hs [sh] x [ɕ] v [ɣ]
hm [h̥h] n [n] l [l] hx [ɕh] gh [q]
f [f] hn [n̥] dl [ɬ] y [ʑ] kh [qh]
hf [fh] z [ts] hl [ɬh] g [k] h [h]

Финальяс:

Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног Шыпас Шуанног
a [ɑ] ang [ɑŋ] iu [iu]
o [o] ong [uŋ] in [in]
e [ə] i [i] iang [iɑŋ]
ai [ɛ] ia [ia] iong [ioŋ]
ei [ei] io [io] u [u]
en [en] ie [iɛ]

Тонъяс пасйӧны шыпасъясӧн: b, x, d, l, t, s, k, f

Ыстӧдъяс[веськӧдны]